Czy Polska
naprawdę się rozwija?
439 inwestycji strategicznych, w tym 266 bieżących i, jako tło, 173 wcześniejsze kamienie milowe. Każda ma wartość co najmniej 500 mln zł albo została uznana za strategiczną. Są tu ukończone, budowane i te, które się nie udały, z czasów rządów różnych opcji. Zero polityki, same źródła. Oceń sam.
01Teraz
W tej chwili powstaje 102 wielkich inwestycji.
Drogi, kolej, fabryki, porty i elektrownie powstają teraz, jednocześnie i w całym kraju.
Zobacz wszystkie 102 na liście z filtrami
Morska farma wiatrowa Baltic Power20 mldZakup 250 czołgów M1A2 Abrams SEPv319 mld
Polimery Police (instalacja PDH i polipropylenu)7,2 mld75 pociągów Stadler FLIRT dla Kolei Mazowieckich4,8 mld
Elektrownia gazowo-parowa CCGT Ostrołęka2,9 mld
Modernizacja czołgów Leopard 2A4 do standardu Leopard 2PL2,4 mld
Elektrownia gazowo-parowa CCGT Grudziądz (blok I, 563 MW)2,0 mld
Tramwaj do Mistrzejowic – KST etap IV (Kraków, PPP)1,9 mld
Centralny Zintegrowany Szpital Kliniczny w Poznaniu0,86 mld
Przebudowa drogi startowej i dróg kołowania Portu Lotniczego Rzeszów-Jasionka (CEF Military Mobility)0,11 mld
Morska farma wiatrowa Baltica 230 mld
Krajowy Program Oczyszczania Ścieków Komunalnych (KPOŚK)29 mldZakup 48 samolotów FA-50 i FA-50PL12 mld
Dokończenie i rozbudowa II linii metra w Warszawie (odcinki wschodni-północny i zachodni)10 mldMorska farma wiatrowa Baltic Power20 mldZakup 250 czołgów M1A2 Abrams SEPv319 mldPolimery Police (instalacja PDH i polipropylenu)7,2 mld75 pociągów Stadler FLIRT dla Kolei Mazowieckich4,8 mldElektrownia gazowo-parowa CCGT Ostrołęka2,9 mldModernizacja czołgów Leopard 2A4 do standardu Leopard 2PL2,4 mldElektrownia gazowo-parowa CCGT Grudziądz (blok I, 563 MW)2,0 mldTramwaj do Mistrzejowic – KST etap IV (Kraków, PPP)1,9 mldCentralny Zintegrowany Szpital Kliniczny w Poznaniu0,86 mldPrzebudowa drogi startowej i dróg kołowania Portu Lotniczego Rzeszów-Jasionka (CEF Military Mobility)0,11 mldMorska farma wiatrowa Baltica 230 mldKrajowy Program Oczyszczania Ścieków Komunalnych (KPOŚK)29 mldZakup 48 samolotów FA-50 i FA-50PL12 mldDokończenie i rozbudowa II linii metra w Warszawie (odcinki wschodni-północny i zachodni)10 mldDokończenie i rozbudowa II linii metra w Warszawie (odcinki wschodni-północny i zachodni)10 mldZakup 48 samolotów FA-50 i FA-50PL12 mldKrajowy Program Oczyszczania Ścieków Komunalnych (KPOŚK)29 mldMorska farma wiatrowa Baltica 230 mldPrzebudowa drogi startowej i dróg kołowania Portu Lotniczego Rzeszów-Jasionka (CEF Military Mobility)0,11 mldCentralny Zintegrowany Szpital Kliniczny w Poznaniu0,86 mldTramwaj do Mistrzejowic – KST etap IV (Kraków, PPP)1,9 mldElektrownia gazowo-parowa CCGT Grudziądz (blok I, 563 MW)2,0 mldModernizacja czołgów Leopard 2A4 do standardu Leopard 2PL2,4 mldElektrownia gazowo-parowa CCGT Ostrołęka2,9 mld75 pociągów Stadler FLIRT dla Kolei Mazowieckich4,8 mldPolimery Police (instalacja PDH i polipropylenu)7,2 mldZakup 250 czołgów M1A2 Abrams SEPv319 mldMorska farma wiatrowa Baltic Power20 mldDokończenie i rozbudowa II linii metra w Warszawie (odcinki wschodni-północny i zachodni)10 mldZakup 48 samolotów FA-50 i FA-50PL12 mldKrajowy Program Oczyszczania Ścieków Komunalnych (KPOŚK)29 mldMorska farma wiatrowa Baltica 230 mldPrzebudowa drogi startowej i dróg kołowania Portu Lotniczego Rzeszów-Jasionka (CEF Military Mobility)0,11 mldCentralny Zintegrowany Szpital Kliniczny w Poznaniu0,86 mldTramwaj do Mistrzejowic – KST etap IV (Kraków, PPP)1,9 mldElektrownia gazowo-parowa CCGT Grudziądz (blok I, 563 MW)2,0 mldModernizacja czołgów Leopard 2A4 do standardu Leopard 2PL2,4 mldElektrownia gazowo-parowa CCGT Ostrołęka2,9 mld75 pociągów Stadler FLIRT dla Kolei Mazowieckich4,8 mldPolimery Police (instalacja PDH i polipropylenu)7,2 mldZakup 250 czołgów M1A2 Abrams SEPv319 mldMorska farma wiatrowa Baltic Power20 mldRekordy w realizacji, które są na etapie budowy albo rozruchu. Zapowiedzi, pozwolenia i przetargi tu nie wchodzą, nawet z bliskim terminem. Kolejność wyznacza momentum, czyli etap budowy i bliskość otwarcia.
02Skok
Co już zbudowaliśmy.
To, co już stoi i działa, to 76 ukończonych megaprojektów ery współczesnej za ok. 135 mld zł, w kilkunastu dziedzinach naraz. Autostrady i ekspresówki urosły w jedno pokolenie 7,6×, z blisko 720 km w 2004 r. do niemal 5466 km w 2025 r.
pokaż wszystkie sektory (+12)
Słupki pokazują wartość ukończonych projektów ery współczesnej w podziale na sektory. Katalog ma 238 rekordów o statusie „ukończone”. Wcześniejsze kamienie milowe zbieramy wyborowo, więc na tym wykresie ich nie ma. Granicę między erami wyznacza redakcja, data oddania jej nie rozstrzyga. Kwoty są nominalne, w cenach z różnych lat i bez korekty o inflację. Kwoty zapisane w obcej walucie przeliczamy po stałym kursie EUR 4,30, USD 4,00 i SEK 0,38. Atom i wiatr na morzu pomijamy, trafią tu dopiero po oddaniu. Suma to „wartość wg etapu”, inna miara niż „łączny koszt”. Drogi szybkiego ruchu: blisko 720 km w 2004 r. (GDDKiA, stan 2004), niemal 5466 km w 2025 r. (GDDKiA, stan 2025).
Skąd te liczby
Na sumę 135 mld zł składają się kwoty o różnej podstawie. Ogłoszone koperty budżetowe to 91,6 mld (68%, 46 rek.). Wartości kontraktów to 24,7 mld (18%, 16 rek.). Szacunki to 19,0 mld (14%, 10 rek.). Kwoty te nie są rozliczonymi wydatkami. Każda karta podaje własną podstawę kwoty.
pokaż cytaty ze źródeł
„Wchodząc do Unii Europejskiej, 1 maja 2004 r., Polska miała blisko 720 km dróg szybkiego ruchu”
GDDKiA, 2004 · GDDKiA – Wspólnota europejska i polskie drogi
„Obecnie kierowcy mogą korzystać z niemal 5466 km dróg szybkiego ruchu, w tym ponad 1894 km autostrad i 3571 km dróg ekspresowych.”
GDDKiA, 2025 · GDDKiA – Podsumowanie 2025 roku
Dlaczego osobno?
Systematycznie zbieramy tylko erę bieżącą. Wcześniejsze kamienie milowe są wyborem, stąd osobna sekcja. Ich koszty wchodzą jednak do „wartości wg etapu”, więc suma na górze obejmuje obie epoki.03Co powstaje
Więcej zapowiedziano na 2026–2032 niż otwarto w 2020–2025.
Przewaga lat 2026–2032 nad 2020–2025 dotyczy tylko tych dwóch okien. Licząc wszystkie otwarcia na osi, więcej jest już za nami niż przed nami. Projekty w realizacji i w planach bez podanego roku otwarcia nie mają słupka, więc przyszłe lata stoją niżej, niż wynika z danych. Według wartości dwa najwyższe słupki przypadają na 2035 i 2036 r. Wypełniają je głównie dwa rekordy z deklarowanym terminem, kolej dużych prędkości „Y” i pierwsza elektrownia jądrowa.
Pokaż dane liczbowe (tabela)
| Rok | Oddane % PKB | Planowane % PKB | % PKB | Liczba projektów |
|---|---|---|---|---|
| <1995 | 0,38% | 0% | 0,38% | 4 |
| 1995 | 0% | 0% | 0% | 0 |
| 1996 | 1,07% | 0% | 1,07% | 1 |
| 1997 | 0% | 0% | 0% | 3 |
| 1998 | 0,22% | 0% | 0,22% | 1 |
| 1999 | 0,23% | 0% | 0,23% | 2 |
| 2000 | 0,17% | 0% | 0,17% | 1 |
| 2001 | 0% | 0% | 0% | 0 |
| 2002 | 0,26% | 0% | 0,26% | 1 |
| 2003 | 0,47% | 0% | 0,47% | 2 |
| 2004 | 0,06% | 0% | 0,06% | 1 |
| 2005 | 0,2% | 0% | 0,2% | 1 |
| 2006 | 0% | 0% | 0% | 0 |
| 2007 | 0,66% | 0% | 0,66% | 7 |
| 2008 | 0,33% | 0% | 0,33% | 5 |
| 2009 | 0,4% | 0% | 0,4% | 5 |
| 2010 | 0,41% | 0% | 0,41% | 7 |
| 2011 | 1,72% | 0% | 1,72% | 10 |
| 2012 | 1,07% | 0% | 1,07% | 14 |
| 2013 | 1,26% | 0% | 1,26% | 8 |
| 2014 | 1,51% | 0% | 1,51% | 12 |
| 2015 | 1,55% | 0% | 1,55% | 22 |
| 2016 | 0,68% | 0% | 0,68% | 11 |
| 2017 | 1,06% | 0% | 1,06% | 12 |
| 2018 | 0,53% | 0% | 0,53% | 6 |
| 2019 | 1,24% | 0% | 1,24% | 9 |
| 2020 | 0,58% | 0% | 0,58% | 5 |
| 2021 | 1,02% | 0% | 1,02% | 7 |
| 2022 | 0,77% | 0% | 0,77% | 11 |
| 2023 | 1,17% | 0% | 1,17% | 21 |
| 2024 | 0,48% | 0% | 0,48% | 11 |
| 2025 | 0,98% | 0% | 0,98% | 13 |
| 2026 | 0,12% | 2,18% | 2,29% | 28 |
| 2027 | 0% | 2,01% | 2,01% | 23 |
| 2028 | 0% | 1,31% | 1,31% | 24 |
| 2029 | 0% | 0,7% | 0,7% | 22 |
| 2030 | 0% | 2,13% | 2,13% | 16 |
| 2031 | 0% | 1,69% | 1,69% | 5 |
| 2032 | 0% | 1,54% | 1,54% | 9 |
| 2033 | 0% | 0% | 0% | 2 |
| 2034 | 0% | 0% | 0% | 0 |
| 2035 | 0% | 3,18% | 3,18% | 4 |
| 2036 | 0% | 5,26% | 5,26% | 1 |
| 2037+ | 0% | 0% | 0% | 3 |
Mianownikiem jest PKB roku, z którego pochodzi kwota projektu, niezależnie od roku otwarcia. Czytaj dalej
Projekty otwarte w 2020–2025 dają razem ok. 5% PKB, średnio 0,83% rocznie. Na lata 2026–2032 przypada ok. 11,67%, średnio 1,67% rocznie, i prawie cała ta część to kolejka deklarowana, jeszcze nieoddana. Żadna z tych kwot nie jest rocznym wydatkiem. Rekordów bez roku otwarcia wykres nie pokazuje, a wśród nich budowanych i planowanych jest znacznie więcej niż oddanych, więc kolejka wychodzi tu zaniżona. Przyszłe terminy są deklarowane i część z nich się przesunie.
Jak liczymy ten wykres
Słupki idą według roku otwarcia. Ukończone projekty stoją w roku oddania, pozostałe w aktualnym planowanym terminie. Wysokość słupka to udział w PKB, czyli koszt podzielony przez nominalne PKB roku wyceny. Dzięki temu projekty z różnych epok da się porównać mimo inflacji i denominacji z 1995 r. Mianownikiem jest PKB roku cen, jeśli źródło go podaje. Przy kwocie przeliczonej z obcej waluty bierzemy rok kursu, w pozostałych przypadkach rok z daty kosztu. Gdy i tej daty brak, rok pochodzi z kalendarium rekordu, w kolejności oddanie, termin, start, ogłoszenie. Rok cen podany w źródle ma 0 projektów, rok z jednej z trzech pozostałych reguł 282. Licznik słupków obejmuje 350 rekordów, a wysokość 282, bo przy 68 projektach brak zapisanego kosztu.
tło makro: dane o gospodarce, nie o kosztach projektów
Realny PKB Polski w cenach stałych wzrósł od 1990 r. o 237%, najbardziej w regionie. PKB Czech wzrósł w tym czasie o 81%, Niemiec o 55%. Ta liczba jest miarą skali gospodarki. Zamożności ani kosztów projektów nie mierzy. Inny wskaźnik, PKB na mieszkańca w PPS, wzrósł między 2004 a 2024 r. z 51 do 79% średniej UE. World Bank, Eurostat. PKB i PPS są tu tylko tłem. Wzrost PKB liczymy sami z szeregu Banku Światowego. Wskaźnik PPS jest odczytem z tabeli Eurostatu, a kilometry dróg mają cytat ze źródła pierwotnego. Tylko ta trzecia liczba spełnia próg, jakiego wymagamy przy polu rekordu projektu.
04Uczciwie
Nie wszystko wyszło. I dobrze, że to widać.
Wśród 92 bieżących rekordów, które ukończono albo zatrzymano, nie wyszło 17, czyli około 18%. Zatrzymanie oznacza tu anulowanie, zastąpienie albo wstrzymanie. Inwestycja w budowie albo w planach nie ma jeszcze wyniku w żadną stronę, więc w mianowniku jej nie ma. Do „Nie wyszło” wchodzi projekt anulowany, zastąpiony, wstrzymany albo z ubytkiem istotnym wobec skali projektu. Liczy się ubytek ustalony, wskazany przez kontrolę albo badany w śledztwie. Pełna lista jest dłuższa (24), bo są na niej także porażki spośród wcześniejszych kamieni milowych (7). Opóźnień i przekroczeń budżetu ta reguła nie liczy, choć jest ich znacznie więcej. Gdy źródło mówi o harmonogramie, opóźnienie ma 86 z 99 rekordów. Gdy mówi o budżecie, przekroczenie ma 26 z 31. Oba ułamki liczą się po całej bazie, także po rekordach w toku i kamieniach milowych. Żadna z tych liczb nie jest odsetkiem dla polskich inwestycji. Baza powstała z wyboru, więc nie jest próbą losową. Do tego odwołana zapowiedź ma wynik szybciej niż oddana budowa, a źródła częściej odnotowują poślizg niż dotrzymany termin. Pigułka „Nie wyszło” w katalogu liczy według tej samej reguły. Każdą z tych liczb odtworzysz z /api/projekty.json i /api/statystyki.json. Porażki pokazujemy z tym samym rygorem źródeł co sukcesy. Rzadko są czarno-białe.
Dlatego lista wygląda na jednostronną w czasie. Anulowanie, zastąpienie albo ustalenie ubytku z natury trwa latami, więc każda duża inwestycja aktywna dzisiaj może jeszcze nie mieć rozstrzygnięcia, niezależnie od tego, kiedy ruszyła. Centralny Port Komunikacyjny i druga elektrownia jądrowa wciąż trwają i reguła powyżej jeszcze nic o nich nie orzeka. Nie znaczy to, że wiedzie im się lepiej. Znaczy tylko tyle, że nic jeszcze nie jest przesądzone.
Lotnisko Warszawa-Radom
95 646 pasażerów w 2025 wobec 3 000 000 przepustowości – 3%
Elektrownia Ostrołęka C
~1,3 mld zł na blok węglowy, którego nie dokończono – budowę przerwano
Izera / polski elektryk
Marka anulowana (580 mln zł); spółka szykuje z Foxconnem inny samochód pod nową marką, produkcja 2029
Tunel średnicowy w Łodzi
Tarcza stoi od listopada 2024 r.; koszt urósł z ok. 1,3 mld zł netto do ok. 2,3 mld zł
Orlen Olefiny III (pierwotny zakres)
Budżet spuchł z 8,3 do nawet 51 mld zł wraz z infrastrukturą; odpis 16,8 mld zł; zastąpiony węższą „Nową Chemią” (35,8 mld)
A i te rzadko są czarno-białe: Izera anulowana, a spółka, która ją rozwijała, szykuje z Foxconnem inny samochód pod nową marką. Fabryki baterii po Northvolcie w Gdańsku na liście nie ma, choć jej inwestor zbankrutował: produkcję wznowił w niej nowy właściciel. Każdy przypadek jest w bazie z pełnym kontekstem.
Pokazane wyżej przykłady (5) dobraliśmy ręcznie, każdy dla innego rodzaju niepowodzenia. Ten wybór nie jest rankingiem strat. Komplet, czyli 24 rekordy, jest na osobnej stronie: pełna lista „Nie wyszło”.
05Gdzie
Gdzie to powstaje.
Mapa grupuje projekty według województw. Wielkość koła odpowiada liczbie projektów w regionie, ich wartość nie ma na nią wpływu. Mapę punktową i filtry znajdziesz w sekcji „Wszystkie projekty”.
Dotknij regionu (lub najedź kursorem), aby zobaczyć podział.
Kolor koła to dziedzina, w której województwo ma najwięcej projektów:Transportremis (kilka dziedzin po tyle samo)Energia
409 projektów na mapie, wielkość koła = liczba projektów w województwie (nie wartość). Sumy regionalne są wyższe niż 409, bo w kilku województwach naraz leży 65 z tych projektów. Dotyczy to tak samo kwot: projekt wielowojewódzki wchodzi do każdego z nich w pełnej wartości, więc kwot wojewódzkich nie wolno sumować – dają o ok. 44% więcej niż suma tych samych rekordów. 25 obiektów wrażliwych liczymy na poziomie województwa (bez dokładnego punktu). 30 projektów bez przypisanego regionu – poza mapą.
06Wszystkie projekty
Teraz twoja kolej.
Zacznij od dziedziny
9 indeksów, każdy z podsumowaniem i pełną listą projektów. Filtry i mapa są niżej.
439 projektów, 1424 mld zł
Kubełki dzielą bazę bez reszty, bo 102 + 238 + 67 + 9 + 23 = 439. Ostatni składnik to rekordy zatrzymane, czyli anulowane, wstrzymane albo zastąpione. Pigułka „Nie wyszło” (24) przecina kubełki. Należą do niej wszystkie zatrzymane oraz te żywe albo ukończone, przy których źródło podaje istotny ubytek. Doliczona do pozostałych pigułek policzyłaby część rekordów dwa razy.
co to jest momentum?
Momentum = jak blisko otwarcia jest projekt: etap budowy i bliskość terminu. „Teraz” i „na finiszu” są wyżej niż wczesne plany. Dwa kubełki stoją poza tą skalą, bo opisują stan, a nie odległość od otwarcia: „częściowo w użyciu” to projekt, którego część już działa, a reszta powstaje, a „nie wyszło” przecina pozostałe kubełki zamiast być kolejnym.