← wszystkie projekty
⚡Energiastrategiczny

Modernizacja Elektrowni Szczytowo-Pompowej Porąbka-Żar

wstrzymaneetap: budowaprzekroczony budżet
1,3 mld PLN
wartość kontraktu · dane z sty 2025brutto≈ 1,3 mld zł (wg etapu, szac., nominalnie)finansowanie: międzynarodowy bank rozwoju, Krajowy Plan OdbudowyKwota to wartość umowy na część technologiczną (cztery hydrozespoły z instalacjami) po aneksie waloryzacyjnym ze stycznia 2025 r.; pierwotnie 1,12 mld zł brutto. Nie obejmuje osobnego zadania modernizacji górnego zbiornika i toru wodnego (203,38 mln zł netto). PGE odstąpiła od umowy w grudniu 2025 r.

Program modernizacji Elektrowni Szczytowo-Pompowej Porąbka-Żar w Międzybrodziu Bialskim (województwo śląskie), jedynej podziemnej elektrowni w Polsce i drugiej co do wielkości elektrowni szczytowo-pompowej w kraju, o mocy 540 MW. Inwestorem jest PGE Energia Odnawialna z grupy PGE. Program obejmuje wymianę czterech hydrozespołów wraz z instalacjami pomocniczymi oraz modernizację górnego zbiornika na szczycie góry Żar, ujęć wody i sztolni. Część technologiczną powierzono 22 lipca 2022 r. konsorcjum GE Hydro France i Mostostal Warszawa za 1,12 mld zł brutto; aneksem waloryzacyjnym ze stycznia 2025 r. wartość umowy podniesiono o 15 proc., do 1,29 mld zł brutto. Prace w terenie ruszyły w maju 2024 r. opróżnieniem górnego zbiornika, a wymianę turbozespołów zaplanowano od października 2024 r. Eksploatację czterech nowych bloków planowano na początek 2028 r. W grudniu 2025 r. PGE Energia Odnawialna odstąpiła od tej umowy, wskazując m.in. zwłokę i brak możliwości terminowego ukończenia inwestycji, naliczyła kary umowne (4,72 mln zł i 105,33 mln zł) i wezwała do zwrotu 151,59 mln zł nierozliczonej zaliczki. W kwietniu 2026 r. Mostostal Warszawa wszczął arbitraż przeciwko partnerowi z konsorcjum. Osobne zadanie, modernizację górnego zbiornika i toru wodnego (planowany koszt 203,38 mln zł netto), wykonali generalni wykonawcy z polskimi liderami, a w lipcu 2026 r. PGE Energia Odnawialna podpisała na nie pożyczkę z KPO na 152,64 mln zł.

Jak poszło

Ocena: wstępne, stan na 20 lip 2026. To nasz odczyt, nie wyrok, i pokazujemy go tylko tam, gdzie mamy pod nim cytat ze źródła z listy poniżej. Z czterech osi jedna nie ma jeszcze oceny, 2 mają ocenę bez potwierdzonego cytatu. Jak czytać tę sekcję

Budżetprzekroczony budżet[1]

Kalendarium

  1. Ogłoszenie1 paź 2020
  2. Start budowymaj 2024
  3. Pierwotny termin2027

Historia zmian

  • gru 2025status: wstrzymanePGE Energia Odnawialna odstąpiła od umowy z konsorcjum GE Hydro France i Mostostal Warszawa na część technologiczną.
  • maj 2024status: w realizacjiOpróżnienie górnego zbiornika i początek prac modernizacyjnych.
  • maj 2024etap: budowa
  • 1 paź 2020etap: ogłoszony

Znaczenie

Po modernizacji moc elektrowni ma pozostać bez zmian, ale wzrosnąć ma jej efektywność operacyjna: hydrozespoły mają być dostosowane do długotrwałej pracy w trybie kompensacyjnym i rzadziej wymagać napraw. Inwestor wskazuje dostosowanie instalacji do potrzeb rynku mocy, rynku energii i usług systemowych oraz przedłużenie eksploatacji obiektu. Odstąpienie od umowy na część technologiczną w grudniu 2025 r. zostawiło wymianę hydrozespołów bez wykonawcy, a dalszy przebieg modernizacji nie został ogłoszony.

Źródła 9 · 7 niezależnych · 6 zarchiwizowanych

Każdy fakt w tej karcie pochodzi z poniższych źródeł. Przy źródle – które pola potwierdza.

Niezależne liczymy tak samo, jak bramka wpuszczająca rekord do bazy: subdomeny i tytuły jednego wydawcy to jeden głos, Wikipedia zero. Stąd liczba niższa niż liczba odnośników. Wymagamy co najmniej trzech.

  1. WNP.pl22 gru 2025
    KosztBudżetInwestor
    KosztZaktualizowana wartość umowy wynosiła 1,29 mld zł brutto.
    BudżetNa początku stycznia 2025 r. zawarto aneks do umowy, zwiększający jej wartość o kwotę w wysokości 168,99 mln zł brutto, co stanowiło 15 proc. wartości pierwotnego kontraktu.
    InwestorPGE Energia Odnawialna, spółka z grupy PGE, naliczyła kary umowne i odstąpiła umowy z konsorcjum GE Hydro France i Mostostal Warszawa
    LokalizacjaElektrownia wykorzystuje jako zbiornik dolny Jezioro Międzybrodzkie, którego zapora znajduje się w Międzybrodziu Bialskim w woj. śląskim, natomiast górny zbiornik (całkowicie sztuczny) wybudowany jest na szczycie góry Żar.
  2. Gramwzielone.pl29 gru 2025
  3. Portal Samorządowy29 gru 2025
    Finansowanie
    FinansowaniePGE Polska Grupa Energetyczna i Europejski Bank Inwestycyjny zawarły umowę kredytową o wartości 2,25 mld zł, z której pieniądze zostaną przeznaczone m.in. na sfinansowanie modernizacji Elektrowni Szczytowo-Pompowej Porąbka-Żar
  4. tuzywiec.pl31 gru 2025
  5. elektro.info6 cze 2024
    EtapStart budowy
    EtapObecnie w ESP Porąbka Żar trwa remont zbiornika górnego, w związku z tym niezbędne było odstawienie elektrowni i opróżnienie zbiornika w okresie od 1 maja do 30 września 2024 roku.
    Start budowyniezbędne było odstawienie elektrowni i opróżnienie zbiornika w okresie od 1 maja do 30 września 2024 roku
  6. Energetyka241 paź 2020
    OgłoszeniePierwotny termin
    OgłoszenieNależąca do Grupy Kapitałowej PGE spółka PGE Energia Odnawialna ogłosiła dwa postępowania przetargowe związane z modernizacją Elektrowni Szczytowo Pompowej Porąbka – Żar.
    Pierwotny terminPlanowana modernizacja - która w przypadku zbiornika zakończy się do końca 2024 r. a w części technologicznej do końca 2027 r.
  7. Inwestycje.pl20 lip 2026
    Finansowanie
    FinansowanieCałkowity planowany koszt realizacji przedsięwzięcia wyniósł 203,38 mln zł netto, natomiast wartość przyznanego finansowania to 152,64 mln zł.
  8. WNP.pl3 kwi 2026
    Status
    StatusW grudniu 2025 r. spółka PGE Energia Odnawialna odstąpiła od umowy zawartej z konsorcjum firm - GE Hydro France i Mostostal Warszawa oraz naliczyła kary umowne.
  9. Beskidzka24.pl30 gru 2025